Aktualnie online
· Gości online: 2

· Użytkowników online: 0

· Łącznie użytkowników: 6,299
· Najnowszy użytkownik: rorsweems
Wyszukiwarka Kategoria
Diagnoza pielęgniarska



Diagnoza pielęgniarska należy do głównych pojęć w pielęgniarstwie, a bywa uznana za najważniejszy problem pielęgniarstwa. Pielęgniarstwo jako dziedzina wiedzy formułuje ogólne zasady i postawy pielęgnowania, określa jego istotę, charakter i cele. Następnie zgodnie z kolejnymi etapami procesu pielęgnowania może zaplanować sposoby i środki niezbędne do ich realizacji, dlatego prawidłowość diagnozy jest warunkiem koniecznym dla skuteczności procesu pielęgnacji pacjenta. W procesie diagnozy gromadzi się i analizuje dane dotyczące osoby, które pozwalają charakteryzować:
-stan fizyczny, psychiczny i status społeczny
-stopień sprawności
-zakres samodzielności, aktywności życiowej
-poziom radzenia sobie z chorobą
-samoocenę zdrowia pacjenta
-wiedzę i jego świadomość
-reakcje na istniejące rozpoznanie, chorobę.
Na tej podstawie można odpowiedzieć na pytanie: czy danej osobie potrzebne jest pielegnowanie, pomoc ze strony pielęgniarki, czy własne działanie na rzecz zdrowia. Trzeba jednak założyć, że pomoc ta będzie miała konkretne, wymierne, pozytywne znaczenie dla spotęgowania, zachowania lub poprawy aktualnego stanu zdrowia lub dla minimalizowania zagrożeń zdrowia z uwzględnieniem poziomu sprawności, zakresu samodzielnośći lub radzenia sobie z choroba i wynikającymi z niej problemami. Pomoc ta, starania o przywrócenie zdrowia pacjentowi, jak i zadania i role społeczne pełnione przez poszczególnych członków zespołu terapeutycznego muszą być skierowane ku rozwiązywaniu problemów pacjenta.
Dalszy proces analizy zgromadzonych danych polega na sformułowaniu na ich podstawie zarówno konkretnych celów, jak i ich hierarchizowania oraz odpowiedzi na różnego rodzaju pytania szczegółowe np.
-jaki jest główny cel i założony skutek działania
-jak przygotować pacjenta, jego rodzinę do samoopieki i samopielęgnowania
-jakie czynności należy wykonać, aby zmniejszyć zagrożenie życia pacjenta, wystąpienie powikłań i nawrotów
-jak wzmocnić i ukierunkować wsparcie społeczne na rzecz osób i rodzin w sytuacji zdrowia, choroby i podczas rozwiązywania problemów współistniejących z chorobą
-jak zorganizować opiekę terminalną.
Właściwa postawa personelu wyraża się w każdym przypadku w wyborze rozwiązań najlepszych dla pacjentów. Wybór ten wymaga wiedzy z zakresu technik pielęgniarskich, poprzez psychologię, pedagogikę, aż do poszanowania godności i przekonań pacjenta, widzenia go we wszystkich jego uwarunkowaniach, a działanie systemu opieki trwa tak długo, aż potrzeba zdrowotna pacjenta zostanie uznana za zaspokojoną, wyjaśniając,że chodzi o stan relatywny do aktualnego stanu wiedzy medycznej. Wiemy jednak, że potrzeby bywają także subiektywne, a przyjmując jedność psychofizyczną i społeczną ustroju ludzkiego, a przyjmuje się ją powszechnie, należy w opiece nad chorym położyć nacisk oczywiście nie tylko na stroną somatyczną, ale także na stronę psychiczną chorego. Dlatego diagnoza powinna dotyczyć również rodziny oraz społeczności lokalnej, stanowiacej miejsce i społeczne środowisko życia pacjenta. Są to żródła informacji służące rozpoznaniu problemów pacjenta.
Jednakże oczekując skuteczności procesu terpeutycznego, należy dostrzeżone w czasie stawiania diagnozy problemy pacjenta, poddać selekcji, by wyłonić te, dotyczące aktualnego stanu zdrowia, jak i przyszłego. Należy się zatem zastanowić, co wg. różnych modeli pielęgnowania można nazwać problemem.
Model rozwojowy wg. Henderson oparty jest na teorii potrzeb.Zalicza się do nich następujące potrzeby:
-oddychania
-odżywiania
-wydalania
-ruchu
-snu i odpoczynku
-doboru odpowiedniej odzieży
-utrzymania prawidłowej temperatury ciała
-czystości ciała i ochrony przed urazami
-unikania zagrożeń ze strony środowiska
-komunikacji z innymi
-podejmowania praktyk religijnych
-pracy nadającej życiu sens
-zabawy i rekreacji
-uczenia sie i podejmowania działań twórczych.
Ten sam model przyjęła D.Orem, która stwierdziła, że istoty ludzkie wymagają ciągłych, rozmyślnych wkładów w siebie i swoje otoczenie, aby utrzymać się przy życiu i funkcjonować zgodnie ze swoją ludzką naturą. Takim wkładem może być zarówno samoopieka, jak też opieka rodziny, które z zewnątrz zawsze odnoszą się do określonych wymagań:
-uniwersalnych-wspólnych dla wszystkich (powietrze, woda, pożywienie, aktywność, więzi międzyludzkie, bezpieczeństwo)
-rozwojowych-związanych z etapami życia (ciążą, dzieciństwo, dojrzałość, starość)
-związanych z zakłóceniem zdrowia.
Zgodnie z założeniem tej metody, powszechnie stosowanej jako model pielęgnowania, problemem możemy nazwać niezaspokojoną potrzebę.
Model systemowy B.Newman, koncentruje się z kolei na problematyce stresorów z środowiska zewnętrznego i wewnętrznego organizmu. Zadaniem pielęgniarki jest podtrzymywanie harmonii poprzez ocenę faktycznych, bądź możliwych skutków środowiskowych stresorów i pomaganie w przystosowaniu do nich, w celu uzyskania optymalnego dobrostanu. Dlatego ważne jest podejrzenie pojawienia się stresora, dostrzeganie ryzyka reakcji podopiecznego, opracowanie indeksu stresorów i symptomów stresu i opis mechanizmów sprzyjających radzeniu sobie ze stresem.
Wg. C.Roy'a człowiek to istota bio-psycho-społeczna funkcjonująca w czterech wymiarach adaptacji. Są to potrzeby fizjologiczne, samopoczucie, funkcjonowanie w rolach i funkcjonowanie we wzajemnych, społecznych relacjach i zależnościach. Problem pojawia się, gdy zmiany jakie wywołuje bodziec nie mieszczą sie w granicach zdolności obronnych pacjenta. Wymaga to od pacjenta wykorzystania zdolności obronnych i wydatkowania energii. Wśród czynników, które zaburzają wew. równowagę wyróznia się:
-czynniki wew.-strukturę anatomiczną i fizjologiczną
-czynniki zew.:
a)bezpośrednie-zmiany wpływajace bezpośrednio np.temperatura otoczenia
b)kontekstowe-okoliczności i warunki w jakich nastąpiła zmiana i pojawił sia bodziec
c)pozostałe elementy kulturowe i osobowości, które maja wpływ na daną sytuację, zachowanie i reakcję pacjenta.
Zatem wg. tego modelu problemem jest ujemne negatywne działanie stresorów na organizm oraz jego niedostateczne zdolności obronne.
Zdrowie to proces przebiegający w granicach dobrostan-choroba, kontrolowany przez świadomość człowieka i przejawiany w komunikacji z innymi osobami. Taka definicję reprezentuje model interakcyjny J.Riehl-Sisca. Cel diagnozy sprowadza sie do wnikliwego poznania i oceny potrzeb pielęgnacyjnych poprzez umiejętność wzajemnego komunikowania własnych stanów. Pielęgniarka wczuwa się w role pacjenta, a pacjent w role pielęgniarki, rozumiejąc jej zamiary i działania. Problem pojawia się w momencie, gdy wystepują zaburzenia w komunikacji między pacjentem, a pielęgniarką.
Czwarty model pielęgnacji zwany modelem pola energetycznego opracowany został przez Rogers'a i zakłada, że procesy życiowe człowieka uwarunkowane są wzajemnym oddziaływaniem dwóch pól energetycznych: człowieka i środowiska. Do zadań pielęgniarki należy zapewnienie społeczeństu maksymalnego potencjału zdrowotnego poprzez stwarzanie harmonijnego związku między środowiskiem, a człowiekiem, umacnianie spójności i całości istoty ludzkiej, kształtowanie i przekształcanie form współistnienia człowieka i środowiska. Pielęgniarka powinna zwracać uwagę na wydatkowanie energii pacjenta, na różne przejawy emitowania energii oddziałujące na zdrowie pacjenta lub określajace jego stan zdrowia. Model ten nie pozwala jednoznacznie sformułować zakresu i celów diagnozy, ale zauważa wyrażny związek między pacjentem, a środowiskiem jakim się otacza.Wszelkie problemy środowiska wpływają na pacjenta, będąc jednocześnie źródłem innych.
Podsumowując można stwierdzić,że realizacja wysokiej jakości opieki pielęgniarskiej w jakiejkolwiek placówce służby zdrowia nie jest możliwa bez rzetelnie i fachowo postawionej diagnozy, na którą składają się problemy pielęgnacyjne pacjenta rozpoznane przez pielęgniarkę przy jego udziale, a także przy pomocy członków jego rodziny i innych członków zespołu współpracujących w procesie diagnozowania, leczenia i rehabilitacji chorego. Warto w tym miejscu podkreślić, że diagnoza pielęgniarska postawiona przez pielegniarkę w czasie pobytu pacjenta w placówce służby zdrowia wymaga stałej aktualizacji, gdyż będzie się ona zmieniać, odpowiednio do zmian w stanie pacjenta. Np. diagnoza postawiona w chwili przyjęcia do szpitala może być niepełna, może uwzględniać tylko problemy zagrażające życiu lub też problemy najważniejsze wśród wielu innych. Należy pamiętać,że zwłaszcza w ciągu pierwszych dni pobytu pacjenta w szpitalu trudno zgromadzić pełen zakres informacji i dostrzec wszystkie problemy pielęgnacyjne. Pacjent jest w sytuacji, w której musi być wobec personelu otwarty i prawdziwy: wszelkie ukrywanie prawdy o swoim samopoczuciu może być działaniem przeciwko sobie i swemu zdrowiu. W istniejącej hierarchii za najpoważniejszy problem uznaje się zagrożenie życia. Zgodnie z przysięgą Hipokratesa personel medyczny stawia sobie ratowanie ludzkiego życia za najważniejszy cel. Lecz bardzo często, a nawet zawsze, realizacji tego celu towarzyszy ból i złe samopoczucie pacjenta, które również są ważnym problemem, który musi być ujęty w realizacji założeń diagnozy. Uczuciem dominującym podczas pobytu np. w szpitalu oraz procesu leczenia jest bardzo częst lęk. Jego natężenie ma zasadnicze znaczenie dla wyników pielęgnacji i terapii. Jeżeli pacjent cierpi, można oczekiwać, że podjęte zostaną środki, aby temu zapobiec. Inaczej przedstawia się sprawa przeciwdziałania obawom chorego. Po pierwsze, nie jest on całkowicie świadomy swoich obaw. Po drugie, personel szpitala przejawia zazwyczaj zbyt mało wyobraźni, aby pod maską pozornego spokoju pacjenta wykryć dręczący niepokój i strach. Przyczyn niepokoju pacjenta może być wiele, ale za główną uznaje się brak wiedzy pacjenta o chorobie. Ale za winnego powinno się uznać zespół terapeutyczny, dla którego pacjent jest środkiem, a nie celem. W następnej kolejności powinny być rozwiązywane problemy mogące prowadzić do zagrożenia życia, do bólu i niepokoju, do nawrotu choroby. W tym momencie bardzo ważna staje się wnikliwa obserwacja pacjenta, wiedza medyczna, doświadczenie i intuicja personelu. Ale jednocześnie istnieje wiele powodów nieznajomości pacjenta m.in. brak czasu, zwyczaje rutynowej kadry, opory ze strony pacjentów, skrytość, nieufność, a nawet brak umiejętności i odwagi ze strony pielęgniarek.
Współdziałanie pacjenta i pielęgniarki wymaga z jednej strony zrozumienia sytuacji cierpienia i przymusowej sytuacji pacjenta, z drugiej zaś wysiłku wkładanego w dążenie do sprawienia ulgi pacjentowi. Ze strony pacjenta konieczne jest zaufanie do pielęgniarki i chęć zdrowienia, nawet za cenę przykrości związanych z leczeniem czy pielęgnacją. Ze strony pielęgniarki: poznanie pacjenta, jego potrzeb i poważne ich traktowanie. Taki stosunek pielęgniarki do pacjenta może wynikać z głębokiego przekonania, że warunkiem wartości własnego życia i szczęścia jest dobro ludzi. Wówczas pielęgniarka uważa za swój przywilej, a nie przymus, możliwość łagodzenia cierpień fizycznych i psychicznych, bycia ostoją w labiryncie systemu służby zdrowia, oparciem w chwilach lęku i załamań. Takie oddziaływanie jest wysoko cenione przez pacjentów.
Zakładając,że pielęgniarka w znacznej mierze powinna zaspakajać potrzeby pacjentów , pacjentów zapytano czego im brak najsilniej podczas pobytu w szpitalu. Oto wyniki przedstawione w % :
informacji o wynikach badań, terminie wypisu, przebiegu leczenia 40%
rodziny, bliskich, znajomych 22,5%
pewności powodzenia w leczeniu 12,5%
smacznego jedzenia 10,0%
życzliwości, uśmiechu 5,0%
książek, prasy 5,0%
ubrania i ulubionych rzeczy 2,5%
czystości, wygody 2,5%
Kolejno w hierarchii problemów wyróżnia się te, które mogą komplikować powrót do zdrowia oraz te, które przeszkadzają w osiągnięciu celów w przyszłości. Dlatego tak ważne jest uwzględnienie przyszłości w diagnozie pielęgniarskiej oraz jej aktualizacja, która wynika z faktu, że podczas pobytu pacjenta w szpitalu, w związku z podjętymi działaniami pielęgnacyjnymi i wdrożonym procesem leczenia, w kolejnych dniach niektóre problemy zdrowotne i pielęgnacyjne będą likwidowane, nieaktualne, bądź też minimalizowany będzie ich negatywny wpływ na pacjenta. Z drugiej strony w okresie pobytu pacjenta w szpitalu, podczas przeprowadzania badań diagnostycznych czy też zabiegów leczniczych pojawiać się będą problemy, których w chwili przyjęcia do szpitala nie można było przewidzieć. W sytuacji złego rokowania mogą wystąpić problemy innego rodzaju. W okresie hospitalizacji mogą się stale pojawiać nowe problemy, a te rozpoznane na początku pobytu pacjenta w szpitalu mogą, zamiast ustępować, narastać i nasilać się. Niepowtażalność pacjenta i jego reakcje, często nie przewidziane, muszą być od razu oceniane w toku pielęgnacji czy reakcji leczenia, gdyż mogą wymagać zmiany sposobu opieki. Każda zmiana stanu zdrowia pacjenta i wynikające z niej problemy pielęgnacyjne powinny znaleźć odbicie w adekwatnych działaniach zmierzających do rozwiązania problemu, modyfikacji zaplanowanych wcześniej działań stosownie do stanu zdrowia, a tym samym do jego problemów. Ta różnorodność problemów sprawiła,że Światowa Organizacja Zdrowia podzieliła pacjentów na 3 grupy:
-A-wymagający minimum opieki
-B-wymagający średnio nasilonych starań pielęgniarskich
-C-wymagający kompleksowej i nasilonej pielęgnacji.
Do spełniania oczekiwań pacjentów konieczne są odpowiednie cechy osobowości i zasady etyki zawodowej pielęgniarki, ale wiele znaczą warunki pracy, atmosfera, współpraca zespołu terapeutycznego w opiece nad pacjentem, którego pobyt w szpitalu może trwać kilka dni lub kilka tygodni, dlatego w praktyce pielęgniarskiej stosuje się całościową diagnozę indywidualną, uwzględniającą wszystkie typy diagnoz stosownie do sytuacji, stanu i problemów pacjenta.











Ocena
Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony

Zaloguj się lub zarejestruj, żeby móc zagłosować.

Świetne! Świetne! 0% [Brak oceny]
Bardzo dobre Bardzo dobre 100% [1 głos]
Dobre Dobre 0% [Brak oceny]
Średnie Średnie 0% [Brak oceny]
Słabe Słabe 0% [Brak oceny]